الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )

51

موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )

كه در قبلهء اهل عراق مىباشد ، و اهل بيت عليه السّلام بدان سفارش مىكردند همين باشد . از اين رو امويان متوجه اين موضوع شده و كسانى را كه در مورد قبله دقت و تحقيق مىكردند ؛ متهم به رافضى بودن مىكردند . خطيب بغدادى روايت كرده است : قاضى واسط ، اسد بن عمرو متوجه شد كه قبلهء واسط اشتباه است ؛ لذا از آن برگشت و براى همين متهم به رافضى بودن شد . « 1 » ( 1 ) 2 - مقايسهء بين رسول خدا و خلفاى اموى و توهين به كعبه منحصر به حجّاج نمىشد ؛ بلكه ابو الفرج اموى اصفهانى نقل كرده است : « خالد بن عبد الله قسرى كه عامل هشام بن عبد الملك در بصره بود ، در مكه نام پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و هشام بن عبد الملك را برد و گفت : چه كسى برتر است : فرستادهء يك مرد براى انجام دستور يا جانشين يك مرد در ميان خانواده‌اش ؟ ! و اين اشاره به اين مطلب بوده كه هشام برتر از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله مىباشد . « 2 » او همچنين از ابن عبيده نقل كرده است كه گفت : روزى خالد قسرى خطبه‌اى خواند و گفت : حضرت ابراهيم خليل از خدا آب طلب كرد و خدا به او آب شور و تلخى عطا كرد ( منظورش زمزم بود ) و امير المؤمنين از خدا آب طلب كرد و خدا به او آب گوارا و صافى عطا كرد و منظورش همان چشمه‌اى بود كه سليمان بن عبد الملك قبل از آن كه قصد حج كند ، در مكه جارى كرد . « 3 » ( 2 ) همچنين وى روايت كرده است كه روزى خالد به غلامش گفت : اى غلام ! كدام يك عظيم‌تر است ؟ چشمهء ما يا زمزم ؟ ! غلام گفت : اى امير ، چه كسى آب پاك و گوارا را مثل آب شور و تلخ قرار مىدهد ؟ ! و او زمزم را امّ الجعلان مىناميد . « 4 » و ابو الفرج از مدائنى روايت كرده است كه خالد مىگفت : « اگر امير المؤمنين به من دستور دهد كعبه را سنگ به سنگ منهدم كرده و آن را به شام منتقل خواهم كرد . » « 5 » و ابو الفرج روايت كرده است كه خالد بعضى از تابعين را زندانى كرد . اين كار در چشم مردم بزرگ جلوه كرد و به مخالفت با او پرداختند . وقتى خبر به گوش خالد رسيد ، خطبه‌اى خواند و گفت : « به من خبر رسيده است كه با زندانى كردن دشمنان امير المؤمنين ، سليمان بن

--> ( 1 ) . از تاريخ بغداد ، ج 7 ، ص 16 و از نشوار المحاضره ، ج 6 ، ص 36 . ( 2 ) . الاغانى ، ج 19 ، ص 60 . ( 3 ) . تاريخ يعقوبى ، ج 3 ، ص 38 . ( 4 ) . الاغانى ، ج 19 ، ص 59 و نظير آن در يعقوبى ج 2 ، ص 293 ، 294 . ( 5 ) . الاغانى ، ج 19 ، ص 6 و نك : سفينة البحار ، ج 2 ، ص 661 ، 662 .